G'ildirak qotib qoldi: sabablari va nima qilish kerak
G'ildirak qotib qoldi — mashina joyidan qo'zg'almaydi, bir tomonga tortadi yoki g'ijirlaydi, diskdan esa kuygan kolodka hidi keladi. Joyida tekshirsa bo'ladigan ko'p uchraydigan sabablar, nima qilish mumkin emasligi va g'ildirak aylanmayotgan mashinani qanday olib ketish haqida gaplashamiz.
G'ildirak qotib qoldi: nima bo'lganini qanday tushunish mumkin
G'ildirak turli yo'l bilan qotib qolishi mumkin. Ba'zan mashina uzoq turgandan keyin joyidan siljimaydi. Ba'zan esa g'ildirak yurib ketayotganda to'xtab qoladi: g'ijirlash, g'uvillash yoki keskin bir tomonga tortish paydo bo'ladi. Biror narsa qilishdan oldin bir nechta belgiga e'tibor bering — ular sababni tushunishga yordam beradi va ustaga ham kerak bo'ladi:
- qaysi g'ildirak aylanmayapti — oldingimi yoki orqadagimi, bittasimi yoki o'qdagi ikkalasimi;
- bu to'xtab turgandan keyin bo'ldimi yoki yo'lda;
- kuygan hid bormi va disk qattiq qizib ketganmi (kaftingizni yaqin tuting, tegizmang);
- paneldagi tormoz, ABS yoki to'xtash tormozi xatolari yonganmi;
- bundan oldin zarba bo'lganmi — chuqur, bordyur, ochiq lyuk.
G'ildirak aylanmayapti: ko'p uchraydigan sabablar
Support yoki kolodkalar zanglab qotgan
Support yo'naltiruvchilari va porsheni vaqt o'tib zanglaydi, ayniqsa mashina qishda reagentli yo'llarda yursa, yozda esa +40 °C da quyosh ostida tursa. Kolodka diskdan ajralmay qoladi, g'ildirak doim tormozlanadi va qattiq qiziydi. Bunday mashina hali yurishi mumkin, lekin har kilometrda qizish kuchayadi.
Qishki tundan keyin qo'l tormozi muzlab qoldi
Toshkentda qishda kechasi −10 °C gacha sovuq bo'ladi. Mashina kechqurun ko'lmaklardan o'tib, qo'l tormozida qoldirilsa, troslar va mexanizmdagi suv muzlaydi va ertalab kolodkalar bo'shamaydi. Yuvishdan keyin ham shunday bo'lishi mumkin.
Uzoq turgandan keyin kolodka diskka yopishgan
Mashina hovlida yoki yerosti parkingida haftalab tursa, disklarda zang paydo bo'ladi va kolodkalar yopishib qoladi. Ko'proq orqa g'ildiraklar shunday bo'ladi.
Stupitsa podshipnigi va SHRUS
Yeyilgan podshipnik avval tezlikda g'uvillaydi, butunlay buzilganda esa g'ildirakni qotirib qo'yishi mumkin. Chuqur yoki bordyurga qattiq urilgandan keyin SHRUS yoki podveska richagi shikastlanishi mumkin: g'ildirak qiyshiq turadi, burilganda qirsillash eshitiladi.
Elektron to'xtash tormozi va teshilgan g'ildirak
Elektron qo'l tormozi ba'zan supportdagi motor nosozligi yoki blok xatosi sabab bo'shamaydi. Teshilgan va diski egilgan g'ildirak esa aylanadi, lekin unda yurib bo'lmaydi — rezina va disk bir necha yuz metrda buziladi.
| Sabab | Belgilar | Yurish mumkinmi |
|---|---|---|
| Support qotgan | Bitta disk qiziydi, hid, tortish | Yo'q, faqat xavfsiz joygacha |
| Qo'l tormozi muzlagan | Ertalab mashina qo'zg'almaydi | Erigandan keyin — ha, g'ildiraklar bo'shasa |
| Podshipnik yoki SHRUS | G'uvillash, qirsillash, g'ildirak qiyshiq | Yo'q |
| Teshilgan g'ildirak va egilgan disk | Mashina bir tomonga cho'kadi | Yo'q, g'ildirak almashtirilmasa |
Joyida xavfsiz tekshiruvlar
- Mashina oqimga xalaqit bermaydigan joyda to'xtang, avariya chiroqlarini yoqing va avariya to'xtash belgisini qo'ying.
- Qo'l tormozi to'liq tushirilganiga, avtomatda esa richag N holatiga o'tishiga ishonch hosil qiling.
- Qo'l tormozi muzlagan bo'lsa, dvigatelni joyida ishlatib, mashina isishini kuting va birozdan keyin yana urinib ko'ring. Disk va troslarga qaynoq suv quymang — haroratning keskin o'zgarishi zarar yetkazishi mumkin.
- Uzoq turgandan keyin kolodka yopishgan bo'lsa, past gazda bir-ikki marta ohista oldinga va orqaga qo'zg'alib ko'rish mumkin. Bo'shamasa — to'xtating.
- Yo'ldan keyin disk va supportga qo'l tegizmang — ular juda issiq bo'ladi.
Tormoz qotib qoldi: nima qilish mumkin emas
- Qotgan g'ildirakli mashinani sudrash — tros yoki lebyodka bilan asfalt bo'ylab. Shina kordgacha yeyiladi, disk va tormoz shikastlanadi.
- Keskin gaz berish va g'ildirakni «uzib» olishga urinish: bu korobka, privod va ilashish muftasiga ortiqcha yuk.
- Supportni bolg'a bilan urish yoki tajriba va asbobsiz tormozni yo'l chetida qismlarga ajratish.
- Qizib ketgan tormoz bilan yo'lda davom etish: kolodka va suyuqlik qiziydi, keskin tormozlashda boshqa g'ildiraklardagi tormoz ham ishlamay qolishi mumkin.
- Qisman yuklab olib ketish, agar qotgan g'ildirak yo'lda qoladigan o'qda bo'lsa.
G'ildirak aylanmasa evakuator mashinani qanday olib ketadi
Bunday holatlar uchun haydovchida g'ildirak skeytlari bor — roliklardagi aravachalar. Ular qotib qolgan g'ildirak ostiga kiritiladi, g'ildirak ko'tariladi va mashina endi shinada emas, skeytda yuradi. So'ng lebyodka uni platformaga ehtiyotkorlik bilan tortib chiqaradi, u yerda g'ildiraklar kamar bilan mahkamlanadi. Podveska shikastlanib, g'ildirak qiyshayib qolgan bo'lsa, manipulyator kerak bo'lishi mumkin.
Narx odatiy formula bo'yicha hisoblanadi: chiqish 200 000 so'm va har kilometr uchun 10 000 so'm. Qulflangan g'ildirak bilan ishlash murakkabroq, shuning uchun narxga ta'sir qilishi mumkin — dispecher aniq summani chiqishdan oldin aytadi va u o'zgarmaydi.
G'ildirak qotib qolganda evakuatorni qachon chaqirish kerak
Tekshiruvlar yordam bermasa, disk qizib ketgan bo'lsa yoki zarbadan keyin g'ildirak qiyshiq tursa, mashinada yurishni davom ettirmang. Biz 2008 yildan beri sutka davomida ishlaymiz, navbatchi mashinalar Toshkentning barcha tumanlarida — Chilonzor, Yashnobod, Yunusobod, Sergeli va boshqalarda turadi. O'rtacha yetib kelish 10–20 daqiqa, tirbandlikka bog'liq. Qotgan g'ildirakli chaqiruvga skeytlar bilan, kerak bo'lsa manipulyator bilan kelamiz. Tormoz ta'miri va g'ildirak almashtirishni joyida qilmaymiz — buning uchun usta yoki yordam xizmatiga murojaat qiling, mashinani esa siz tanlagan servisga yetkazamiz. Telefon: +998 94 666 66 63.